วิถีชีวิตและภูมิปัญญา

ขนมลา วัดเทวดาราม ตำบลท่าขึ้น อำเภอท่าศาลา เรียกขานกันว่า “ลาวัดเท” อ่านตรงตัวว่า /ลา-วัด-เท/ มาจาก ขนมลา ของอำเภอท่าศาลา จังหวัดนครศรีธรรมราช ทำกันในบริเวณใกล้กับวัดเทวดาราม ตำบลท่าขึ้น เป็นลาเช็ด

ขนำ เป็นภาษาถิ่นใต้ หมายถึงกระท่อม หรือที่เพิ่งพัก ใช้เป็นที่อยู่อาศัยครั้งคราวของชาวสวน ชาวนา ช่วงเก็บเกี่ยวข้าวหรือเฝ้าระวังพืชผลในสวน หรือเฝ้าอาหารทะเลที่อยู่กลางทะเล

โนราโรงครู เป็นพิธีกรรมเกี่ยวกับความเชื่อที่มีบทบาทต่อวิถีชีวิตและสังคมของชาวบ้านในภาคใต้ โดยเฉพาะผู้ที่เป็นโนราและผู้ที่มีเชื้อสายโนรา รวมทั้งชาวบ้านทั่วไปที่ได้บนบานขอความช่วยเหลือในเรื่องต่างๆ หรือมาขอรับการรักษาโรคภัยไข้เจ็บจากครูหมอโนรา เมื่อสำเร็จผลจามความต้องการแล้วจึงได้ทำพิธีโนราโรงครูขึ้น

หมาตักน้ำ ทำจากกาบหมากเป็นภูมิปัญญาท้องถิ่นปัจจุบันยกให้เป็นผลิตภัณฑ์รักษ์โลกด้วย ใช้ใส่สิ่งของหรือห่อผลิตผลทางการเกษตร ผัก ผลไม้ เป็นภาชนะใส่อาหารคาวหวาน อาหารว่าง

ชาพระธาตุ เครื่องพุทธบูชาที่เกี่ยวข้องกับการประกอบอาชีพของชาวเมืองนครศรีธรรมราช “ต้นข้าว และต้นหมาก” ถ้าต้นข้าวแทนชาวนา ต้นหมากต้นพลูก็คือ ชาวสวน นครศรีธรรมราชมีทั้งชาวนาและชาวสวน