ขนมน้ำดัง หรือมีชื่อเรียกอีกอย่างว่า “ขนมน้ำด่าง” หรือ “กีก้วย” หรือ “ขนมถ้วยจีน” “ขนมโกสุย” เป็นขนมไทยที่มีลักษณะเด่นคือมีเนื้อขนมที่หนึบ หอม โดยเฉพาะขนมน้ำดังของอำเภอนบพิตำ ที่มีน้ำด่างที่ทำจากขี้เถ้าของเปลือกทุเรียนและเปลือกมังคุด ที่เป็นส่วนประกอบสำคัญที่ทำให้ได้เนื้อสัมผัสที่หนึบและมีกลิ่นหอมอันเป็นเอกลักษณ์เฉพาะตัว
ขนมน้ำดัง : อำเภอนบพิตำ
ขนมน้ำดัง หรือขนมน้ำด่าง ขนมขึ้นชื่อของอำเภอนบพิตำ น้ำด่างจากขี้เถ้าเปลือกทุเรียน และเปลือกมังคุด ซึ่งเป็นผลไม้ที่มีมากในพื้นที่ โดยมีการนำไปตากให้แห้งแล้วนำมาเผาไฟ ส่วนน้ำด่าง จะผ่านกระบวนการหมักจนตกตะกอน แล้วกรองจนใสสะอาด ทำให้ขนมมีความหอม หนึบ นำมาผสมกับแป้งจนเป็นเนื้อเดียวกัน กระบวนการทำขั้นตอนผ่านความพิถีพิถัน เป็นขนมที่มีสูตรเฉพาะตัว ผ่านความเอาใจใส่ของชาวบ้านทุ่งใน อำเภอนบพิตำ จังหวัดนครศรีธรรมราช ซึ่งเป็นเทคนิคที่มีการถ่ายทอดจากรุ่นสุ่รุ่นจนถึงปัจจุบัน
ขนมน้ำดัง หรือขนมน้ำด่าง มีลักษณะเป็นสีน้ำตาลทอง ซึ่งหากทานคูกับมะพร้าว ยิ่งหอม หนึบ อร่อยมาก เป็นขนมขึ้นชื่อในอำเภอนบพิตำ บ้านทุ่งใน จังหวัดนครศรีธรรมราช
ขั้นตอนการทำขนมน้ำดัง
ส่วนประกอบ วัตถุดิบในการปรุง
- แป้งข้าวจ้าว
- แป้งท้าวยายม่อม
- น้ำด่าง (น้ำจากการเผาและหมักจากเปลือกทุเรียนและเปลือกมังคุด)
- น้ำตาลทรายแดง
- มะพร้าวขูด
คุณประโยชน์ของส่วนผสม
- แป้งข้าวจ้าว ให้คุณค่า ทางโภชนาการ เพิ่นเพิ่มแคลเซียมและสังกะสี
- น้ำตาลทรายแดง มีคุณสมบัติร้อนและรสหวาน มีสรรพคุณช่วยบำรุงกำลัง ช่วยทำให้เลือดไหลเวียนได้สะดวกมากยิ่งขึ้น
- แป้งท้าวยาวม่อม แก้อาการอ่อนเพลีย แก้ร้อนใน
- น้ำด่าง ทำมาจากเปลือกทุเรียนและเปลือกมังคุด มีสรรพคุณช่วยบรรเทาอาการกรดเกินในกระเพาะอาหาร ท้องผูก กำจัดของเสีย ด้านอนุมูลอิสระ ช่วยสร้างความสมดุลในร่างกายได้เป็นอย่างดี
วิธีการผลิต/ปรุง
- นำแป้งข้าวจ้าว และ แป้งท้ายายม่อม ใส่ในอ่างผสมกับน้ำด่าง คนเข้าด้วยกัน น้ำน้ำตาลที่ละลายแล้วค่อยๆ เทผสมลงแป้ง คนให้ส่วนผสมเข้ากัน
- นำไปกรอง เตรียมไว้
- นำมะพร้าวขูด นึ่ง ประมาณ 5 นาที สำหรับโรยหน้า
- นำขึ้นตั้งใส่น้ำ ตั้งไฟ ใส้ถ้วยตะไล ขนาดเล็ก ตักตัวขนมลงในถ้วย
- นึ่งด้วยไฟแรง นึ่ง 10 นาที หรือมากกว่านั้นจนขนมสุก
- แกะขนมออกจากถ้วย จัดใส่จาน โดยหน้าด้วยมะพร้าวขูด
น้ำด่าง : ขั้นตอนการทำ
การทำน้ำด่าง จากเปลือกทุเรียนและเปลือกมังคุด โดยใช้วิธีเกี่ยวข้องกับการนำเปลือกไปเผาจนเกิดเป็นขี้เถ้า จากนั้นนำขี้เถ้ามาแช่น้ำจนได้น้ำด่างที่มีสารละลายอัลคาไลน์ ซึ่งชาวบ้านจะนำไปใช้หมักหรือผสมกับแป้งเพื่อทำขนมน้ำดัง โดยต้องผ่านกระบวนการตกตะกอน กรอง และอาจต้องมีการต้มเพื่อฆ่าเชื้อก่อนนำไปใช้
ขั้นตอนพื้นฐานการทำน้ำด่างจากเปลือกทุเรียนและเปลือกมังคุด
- เตรียมเปลือก : ล้างเปลือกทุเรียนและเปลือกมังคุดให้สะอาด
- เผา : นำเปลือกไปตากแห้งแล้วเผาไฟจนกลายเป็นขี้เถ้า
- สกัดน้ำด่าง : นำขี้เถ้าที่ได้มาแช่น้ำ เพื่อสกัดเอาสารอัลคาไลน์ออกมา
- ทำให้ใส : ปล่อยให้ตกตะกอน แล้วกรองเอาเฉพาะส่วนที่เป็นน้ำใสสะอาด
- นำไปใช้ : นำน้ำด่างที่ได้ไปใช้ในกระบวนการทำขนมหรือผลิตภัณฑ์อื่นๆ
การนำน้ำด่างไปใช้
ทำขนมน้ำดัง : น้ำด่างที่ได้จากการเผาเปลือกทุเรียนและเปลือกมังคุดนิยมนำไปผสมกับแป้งและส่วนผสมอื่น ๆ เพื่อทำขนมน้ำดัง ซึ่งเป็นขนมพื้นเมืองของอำเภอนบพิตำ จังหวัดนครศรีธรรมราช โดยกระบวนการนี้จะทำให้ขนมมีความหนึบและหอม
ข้อควรระวังในการใช้น้ำด่าง
กระบวนการทำน้ำด่างอาจต้องอาศัยความชำนาญและเทคนิคที่สืบทอดจากรุ่นสู่รุ่น ควรดำเนินการภายใต้การดูแลของผู้ที่มีความรู้ หรือศึกษาจากแหล่งที่น่าเชื่อถือ เพื่อให้ได้ผลลัพธ์ที่ปลอดภัยและมีคุณภาพ
ขนมน้ำดัง หรือขนมน้ำด่าง ขนมขึ้นชื่อของนบพิตำ นครศรีธรรมราข
น้ำด่างจากขี้เถ่าเปลืองทุเรียนและเปลือกมังคุด โดยการนำไปตากแห้งแล้วนำไปเผาไฟให้เป็นถ่าน และผ่านกระบวนการหักจนตกตะกอ่น แล้วกรองจนใสสะอาด ทำให้ขนมมีความหอม หนึบ
นำด่างมาผสมกับแป้งจนเป็นเนื้อเดียวกัน กระบวนการทำทุกขั้นตอนผ่านความพิถีพิถัน เอาใจใส่จากชาวบ้านทุ่งใน อำเภอนบพิตำ และเป็นเทคนิคที่ขึ้นชื่อจากรุ่นสู่รุ่นถือเป็นวิถีปัญญาชาวบ้านใน
อำเภอนบพิตำอีกย่างหนึ่ง (Pandee Thailand, 2020)
ขนมน้ำดัง กับแหล่งที่มา
มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช สาขาวิชาเทคโนโลยีสารสนเทศและสาขาวิชาวิทยาศาสตร์คอมพิวเตอร์
วิสาหกิจชุมชนท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ต้นน้ำกลาย บ้านทุ่งใน เลขที่ 38 หมู่ 8 อำเภอนบพิตำ จังหวัดนครศรีธรรมราช
Pandee thailand -พันธุ์ดี ประเทศไทย. (2020, 16 ตุลาคม). https://www.facebook.com/photo?fbid=2424453437849935&set=pcb.2424453757849903
ชวนอ่าน https://www.facebook.com/Library.WalailakUniversity
อาหารถิ่นสู่มรดกวัฒนธรรมและอัตลักษณ์ความเป็นไทย ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2567 หน้า 657-658
โดย กรมส่งเสริมวัฒนธรรม
ขอขอบคุณภาพ
มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช สาขาวิชาเทคโนโลยีสารสนเทศและสาขาวิชาวิทยาศาสตร์คอมพิวเตอร์
Views: 1255
