ความเชื่อและประเพณี

ศิลาจารึกหุบเขาช่องคอย : มรดกทางวัฒนธรรมสำคัญที่ซ่อนตัวอยู่กลางหุบเขาธรรมชาติ

การค้นพบศิลาจารึกหุบเขาช่องคอย ทำให้ได้ทราบหลักฐานเกี่ยวกับอารยธรรมของกลุ่มชนที่อาศัยอยู่ในบริเวณภาคใต้ โดยเฉพาะในเขตเมืองนครศรีธรรมราชในอดีตกาลจากลักษณะรูปอักษรที่ปรากฎในจารึกประมาณได้ว่าจารึกนั้นสร้างขึ้นในระหว่างพุทธศตวรรษที่ 12 ซึ่งร่วมสมัยกับจารึกวัดมเหยงณ์ จารึกวัดพระมหาธาตุ ฯ จังหวัดนครศรีธรรมราช และจารึกเขาพระนารายณ์ จังหวัดพังงา

ศิลาจารึกหุบเขาช่องคอย : มรดกทางวัฒนธรรมสำคัญที่ซ่อนตัวอยู่กลางหุบเขาธรรมชาติ อ่านต่อ

โนราโรงครู

โนราโรงครู : วิถีแห่งศรัทธาบนคาบสมุทรภาคใต้

โนราโรงครู เป็นพิธีกรรมเกี่ยวกับความเชื่อที่มีบทบาทต่อวิถีชีวิตและสังคมของชาวบ้านในภาคใต้ โดยเฉพาะผู้ที่เป็นโนราและผู้ที่มีเชื้อสายโนรา รวมทั้งชาวบ้านทั่วไปที่ได้บนบานขอความช่วยเหลือในเรื่องต่างๆ หรือมาขอรับการรักษาโรคภัยไข้เจ็บจากครูหมอโนรา เมื่อสำเร็จผลจามความต้องการแล้วจึงได้ทำพิธีโนราโรงครูขึ้น

โนราโรงครู : วิถีแห่งศรัทธาบนคาบสมุทรภาคใต้ อ่านต่อ

พระบรมธาตุเจดีย์

ชาพระธาตุ : ต้นข้าวของชาวนอก ต้นหมากพลูของชาวเหนือ

ชาพระธาตุ เครื่องพุทธบูชาที่เกี่ยวข้องกับการประกอบอาชีพของชาวเมืองนครศรีธรรมราช “ต้นข้าว และต้นหมาก” ถ้าต้นข้าวแทนชาวนา ต้นหมากต้นพลูก็คือ ชาวสวน นครศรีธรรมราชมีทั้งชาวนาและชาวสวน

ชาพระธาตุ : ต้นข้าวของชาวนอก ต้นหมากพลูของชาวเหนือ อ่านต่อ

ศาลพระเสื้อเมืองนครศรีธรรมราช

  ศาลพระเสื้อเมือง เป็นศาลสำหรับบูชาเทพเจ้าผู้ทำหน้าที่รักษาเมือง เรียกว่าพระเสื้อเมือง สันนิษฐานว่าตัวอาคารเดิมเป็นไม้ทั้งหลังภายในมีหอเล็ก ประดิษฐานเทวรูปเทพเจ้า (พระเสื้อเมือง) จำนวน 2 องค์ลักษณะคล้ายกับท้าวกุเวรราชในวิหารม้า วัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร ต่อมามีผู้บูรณะเทวรูปั้น 2 องค์นี้และลงรักปิดทอง ทำหน้าที่ป้องกันภัยอันตราย รักษากำลังไพร่พล และให้ความอยู่เย็นเป็นสุขแก่ประชาชนและบ้านเมือง  ตามคติโบราณ เมื่อใดที่มีการตั้งบ้านเมืองก็มักจะสร้างศาลไว้ให้เทพารักษ์ผู้รักษาบ้านเมืองด้วย (องค์การบริหารส่วนจังหวัดนครศรีธรรมราช, 2556, น. 2) ศาลพระเสื้อเมืองนครศรีธรรมราช ตั้งอยู่ด้านทิศใต้ของหอนาฬิกา ห่างจากศาลากลางประมาณ 100 เมตร สันนิษฐานว่าคงจะเป็นบริเวณกลางเมืองในอดีต และคงสร้างขึ้นในสมัยอยุธยา หันหน้าไปทางทิศตะวันตก ในระยะหลังปรากฏว่า ศาลพระเสื้อเมือง เป็นที่นับถือของชาวจีนเป็นจำนวนมาก ศาลนี้จึงได้รับการบูรณะและตกแต่งขึ้นใหม่โดยเน้นศิลปะจีนแต่ยังคงใช้ชื่อ “ศาลพระเสื้อเมือง” ดังเดิม (องค์การบริหารส่วนจังหวัดนครศรีธรรมราช, 2556, น. 2)         ประวัติศาลพระเสื้อเมืองนครศรีธรรมราช สิ่งศักดิ์สิทธิ์ คู่เมือง คู่แผ่นดิน ซึ่ง ภูมิ จิระเดชวงศ์ (2022) ได้กล่าวถึงประวัติของพระเสื้อเมือง ดังต่อไปนี้

ศาลพระเสื้อเมืองนครศรีธรรมราช อ่านต่อ

การไหว้บูชาครูหมอตายายโนรา เพื่อแสดงความกตัญญู

ความเป็นมาของพิธีกรรมดังกล่าว ความกตัญญูกตเวที เป็นเครื่องหมายของคนดี และสำหรับชาวภาคใต้ส่วนหนึ่งของไทยนั้นก็ได้มีประเพณีหนึ่งที่แสดงออกถึงความกตัญญูต่อบรรพบุรุษที่ได้กระทำสืบต่อกันมาช้านานก็คือ “การไหว้บูชาครูหมอตายายโนรา” นั่นเอง “ครูหมอโนราและตายายโนรา” ในการรับรู้ของชาวบ้านถือเป็นสิ่งที่มีพลังอำนาจ สามารถบันดาลทั้งคุณและโทษแก่ลูกหลาน ทุกช่วงสำคัญในชีวิตจึงต้องทำ “พิธีเซ่นไหว้” เพื่อเป็นการบอกกล่าวและขอบคุณตายายที่ช่วยดูแลลูกหลานให้อยู่เย็นเป็นสุข หากลูกหลานเพิกเฉยไม่เคารพบูชา ไม่เซ่นไหว้ ลบหลู่ หรือทำตัวไม่เหมาะสม เช่น คบชู้ ลักขโมย เชื่อกันว่าจะ “ถูกลงโทษ” ทำให้เจ็บป่วยและไม่สามารถรักษาให้หายได้ด้วยการแพทย์แผนปัจจุบัน ซึ่งต้องแก้ด้วย “การบวงสรวง” ในทางกลับกันก็สามารถใช้พิธีกรรมเดียวกันนี้เพื่อ “บนบาน” ขอให้ท่านช่วยเหลือเรื่องสำคัญได้ (องค์การกระจายเสียงและแพร่ภาพสาธารณะแห่งประเทศไทย, 2565) การบูชาครูหมอตายายในสายตระกูลตนนั้นถือเป็นเรื่องใกล้ตัว และสำคัญยิ่งเพราะเราจะทราบที่มาและเรื่องราวของครอบครัวผ่านการนับถือครูหมอ ซึ่งเป็นบรรพบุรุษประจำตระกูล ทั้งยังเป็นการสร้างความสัมพันธ์ระหว่างบุคคลในครอบครัว บุคคลในตระกูลให้แน่นแฟ้นขึ้นด้วย ซึ่งการไหว้หิ้งครูหมอประจำตระกูลนั้น ปีหนึ่งควรไหว้หนึ่งครั้งเป็นอย่างน้อย และ ไม่ควรที่จะละเลยบรรพบุรุษของตนไปไหว้บรรพบุรุษคนอื่น อย่างรู้เท่าไม่ถึงการณ์ ถึงแม้ว่าจะนับถือครูหมอเหมือนกัน แต่รายละเอียดนั้นแต่ละครอบครัวย่อมมีความแตกต่างกัน  ดังนั้นเพื่อที่จะให้การสักการะบูชาเห็นผล ลูกหลานที่เป็นชนรุ่นหลังควรที่จะทำพิธีไหว้ครูหมอตายายด้วยตนเอง จะทำให้ทราบว่า ครูหมอตายายที่อยู่กับบรรพบุรุษเรามายังคงอยู่หรือไม่ สามารถช่วยเหลืออะไรได้บ้าง อย่างน้อยๆ เราก็ได้สื่อสารกับบรรพบุรุษด้วยตนเอง บอกกล่าวและขอพรด้วยตัวเอง ก็ย่อมได้รับพรจากบรรพบุรุษอย่างเต็มเปี่ยม  และเป็นการเสริมสร้างธรรมะแห่งกตเวทิตา หรือ การตอบแทนคุณ การระลึกคุณ ให้เกิดขึ้นในใจของเรา

การไหว้บูชาครูหมอตายายโนรา เพื่อแสดงความกตัญญู อ่านต่อ

แหล่งน้ำศักดิ์จังนครศรีธรรม

แหล่งน้ำศักดิ์สิทธิ์ ๖ แหล่งของจังหวัดนครศรีธรรมราช

จังหวัดนครศรีธรรมราช มีแหล่งน้ำศักดิ์สิทธิ์ ๖ แห่ง คือ
1. บ่อน้ำวัดหน้าพระลาน 2. บ่อน้ำวัดเสมาเมือง 3. บ่อน้ำวัดเสมาไชย 4. บ่อวัดประตูขาว 5. ห้วยเขามหาชัย และ 6. บ่อปากนาคราช
สถานที่เสกน้ำพระพุทธมนต์ศักดิ์สิทธิ์
พระวิหารหลวงวัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร อำเภอเมืองนครศรีธรรมราช

แหล่งน้ำศักดิ์สิทธิ์ ๖ แหล่งของจังหวัดนครศรีธรรมราช อ่านต่อ

Scroll to Top