Nassara_Jampaklai

สะพานยาว เคยเป็นสะพานที่ยาวที่สุดในจังหวัดนครศรีธรรมราช ในอดีตสะพานแห่งนี้ถือเป็นเส้นทางหลักของชาวบ้านจากหลายชุมชนที่ต้องใช้เดินทางเข้าไปค้าขายหรือทำธุระในย่านท่าวัง ซึ่งเป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจของเมืองนครศรีธรรมราชในยุคนั้น จุดเริ่มต้นสะพานยาว              จากบันทึกท้องถิ่นและคำบอกเล่า สะพานยาว ดั้งเดิมถูกสร้างขึ้นในช่วงปลายพุทธศตวรรษที่ 24 ต้น 25 (ประมาณ พ.ศ. 2439–2441 ตามคำเล่าที่บันทึกไว้) โดยมีความตั้งใจเพื่อข้ามทุ่งปรังและเชื่อมชุมชนท่าวังกับบ้านนอกไร่ ในสมัยของพระครูกาชาด (ย่อง) เจ้าอาวาสวัดวังตะวันตก มีขนาด 2 X 500 เมตร ทำด้วยไม้เนื้อแข็ง เมื่อถึงเวลาก็ชำรุดตามสภาพ โดยได้มีการซ่อมแซมสะพานไม้ในสมัยของ “ครูน้อม อุปรมัย เป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร เมื่อปี  พ.ศ.2502- พ.ศ.2503  เพื่อให้ประชาชนสามารถสัญจรไปมาได้สะดวก ในช่วงแรกวัสดุหลักคือไม้และโครงสร้างผสม ซึ่งเป็นวัสดุชและทรัพยากรที่มีอยู่ในยุคนั้น ภาพถ่ายเก่าและคำบอกเล่าระบุว่าสะพานมีความยาวโดดเด่นเมื่อเทียบกับสะพานภายในตัวเมืองอื่น ๆ ทำให้คนท้องถิ่นเรียกว่า “สะพานยาว” ซึ่งกลายเป็นชื่อสามัญที่ติดปากมาจนถึงปัจจุบัน.          สะพานยาว ในอดีตนั้นมีบทบาทสำคัญอย่างยิ่ง เป็นสะพานที่ทอดข้ามลำคลองสำคัญในเขตตัวเมือง โดยเฉพาะบริเวณที่เชื่อมโยงกับชุมชนและวัดเก่าแก่ เช่น วัดศรีทวี และเป็นจุดที่ผู้คนสัญจรไปมาอย่างคับคั่ง ดังปรากฏในภาพถ่ายเก่าแก่ที่แสดงให้เห็นถึงชีวิตชีวาและความคึกคักของผู้คนรอบสะพาน ทั้งในยามปกติและในวาระสำคัญของเมือง […]

ตลาด 100 ปี ปากพนังตั้งอยู่บริเวณฝั่งทิศตะวันออกของแม่น้ำปากพนัง เทศบาลเมืองปากพนัง จังหวัดนครศรีธรรมราช เรียกอีกชื่อหนึ่งว่า ตลาดเก่าปากพนัง มีพื้นที่ประมาณ 6 ไร่ เป็นชุมชนพาณิชยกรรมที่มีการตั้งถิ่นฐานพร้อมกับการก่อตั้งเมืองปากพนัง มีอายุยาวนานมากกว่า 100 ปี

ลายจำเริญ หรือ คชานุสรณ์ เป็นวรรณกรรมท้องถิ่นเรื่องหนึ่งของเมืองนครศรีธรรมราช ต้นฉบับบันทึกลงในกระดาษห่อใบชาที่เย็บติดรวมเป็นเล่ม เป็นเรื่องราวของช้างแสนรู้ซึ่งเคยมีตัวตนจริงๆ ผู้เฒ่าผู้แก่เล่าสืบกันมาว่าช้างเชือกนี้มีความฉลาดและรู้ภาษามนุษย์ และเป็นช้างที่มีลักษณะต้องตามตำราคชลักษณ์ “ช้างเนียม” ซึ่งเป็นช้างสงคราม มีลักษณะเป็นมงคล คือ มีกายดำ นิล เล็บดำ ขนทวน และมีหางเป็นพวงยาวกวาดดิน ”

ศาลหลักเมืองขนอม สร้างขึ้นมาเพื่อเป็นอนุสรณ์สถานและระลึกถึงของเจ้านางสนตราเทวี ที่มึคุณูปการที่ได้ฟื้นฟูบูรณาการบ้านเมืองตระนอมให้มีความรุ่งเรือง ชาวขนอมยังคงให้ความเคารพ และเป็นศูนย์รวมจิตใจและพลังศรัทธาของชาวขนอม เพราะไม่ว่าลูกหลานชาวขนอมจะทำการสิ่งใด มักจะเอ่ยชื่อของเจ้านางให้ช่วยเรืองต่าง ๆ อยู่เสมอ

ประวัติศาสตร์ชุมชน        ชุมชนท่าวังเริ่มตั้งชุมชนบริเวณริมคลองท่าวัง หรือคลองท่าซักเป็นเส้นทางคมนาคมหลักทางน้ำที่เชื่อมต่อระหว่างชุมชนไปสู่ทะเลอ่าวไทยที่ปากแม่น้ำปากพญา ซึ่งเป็นอ่าวสําหรับพักเรือสําเภา ทําให้ชุมชนท่าวังเป็นย่านการค้าที่สําคัญ ซึ่งตั้งอยู่ด้านทิศเหนือของเมืองเก่านครศรีธรรมราชในอดีตเคยเป็นวังของ “เจ้าหญิงปรางหรือหม่อมปราง” เนื่องจากบริเวณหน้าวังของหม่อมปรางเป็นท่าเรือ มีเรือสําเภาในและต่างประเทศมาจอดเรียงรายนับแต่ท่าหน้าวังของอุปราชพัด (ยศขณะนั้น) ปัจจุบันคือวัดท่าโพธิ์มาจนถึงท่าหน้าวังของหม่อมปรางซึ่งปัจจุบันคือช่วงสะพานราเมศวร์จึงได้ชื่อบริเวณนี้ว่า “ท่าวัง” (Upparamai, 1983)  ขอบคุณภาพจาก เมืองคอน www.gotonakhon.com ขอบคุณภาพจาก เมืองคอน www.gotonakhon.com         ในสมัยรัชกาลที่ 5 มีการเปลี่ยนแปลงระบบการปกครองหัวเมืองเป็นแบบเทศาภิบาล เมืองนครถูกลดบทบาทความสําคัญด้านการเมืองการปกครอง แต่มีการพัฒนาด้านอื่นเกิดขึ้น เช่น การพัฒนาด้านเศรษฐกิจการค้า ด้านการศึกษา การทําเหมืองแร่ และด้านการคมนาคม เป็นต้น กําแพงเมืองบางส่วนถูกรื้อออกเนื่องจากมีการพัฒนาของเมืองตามนโยบายของเมืองหลวง มีการสร้างสะพานเพื่อเชื่อมต่อเพื่อความสะดวกในการเดินทางมากขึ้น ทําให้มีการขยายตัวการตั้งถิ่นฐานตามแนวสันทรายเดิม โดยเฉพาะชุมชนท่าวัง กลายเป็นย่านการค้าที่สําคัญ (Nonnat, 2019)         จากการพัฒนาเมืองในยุคนี้ส่งผลให้มีกลุ่มชาวจีนจํานวนมากอพยพมาทําการค้าขายในบริเวณนี้ นครศรีธรรมราชเข้าสู่เศรษฐกิจในยุคใหม่และชุมชนท่าวังเป็นศูนย์กลางด้านการค้าของภูมิภาค เป็นชุมชนชาวจีนขนาดใหญ่ พ่อค้าชาวจีนบางคนทําการค้าจนกิจการรุ่งเรื่องถึงส่งออกสินค้าไปเมืองปีนัง สิงคโปร์ และกลายเป็นบุคคลสําคัญของเมือง

เพลงบอกเมืองนครศรีธรรมราช : การแสดงพื้นบ้านภาคใต้ที่สืบเนื่องมาแต่โบราณ ความเป็นมา เพลงบอก เป็นศิลปะการแสดงพื้นบ้านภาคใต้ประเภทหนึ่ง บริเวณจังหวัดภาคใต้ตอนบนและตอนกลาง ได้แก่ จังหวัด จังหวัดชุมพร สุราษฎร์ธานี นครศรีธรรมราช ตรัง และสงขลา ซึ่งนิยมเล่นกันแพร่หลายที่สุดในวันสงกรานต์ เพื่อเป็นการป่าวประกาศให้ชาวบ้านได้รู้โดยทั่วกันว่าวันนี้เป็นวันขึ้นปีใหม่แล้ว หรือใช้เป็นการบอกเรื่องราวข่าวสารต่าง ๆ เช่น บอกงานบุญกุศล เพราะในสมัยโบราณคนที่รู้หนังสืออ่านออกเขียนได้มีน้อย กิจการการพิมพ์ก็ไม่แพร่หลายโดยเฉพาะรายละเอียดการเปลี่ยนปี หรือการประกาศสงกรานต์ประจำปีไม่ได้มีการพิมพ์ปฏิทินอย่างเช่นปัจจุบัน เพลงบอกมีลักษณะของการแสดงเป็นการร้องปากเปล่า ถ่ายทอดอารมณ์ความรู้สึกโดยใช้ถ้อยคำที่ง่าย ๆ แต่ใช้โวหารหรือการเปรียบเทียบที่คมคาย สมัยก่อนเพลงบอกเปรียบเสมือนกระบอกเสียงในการถ่ายทอดข้อมูลข่าวสารบ้านเมืองจากผู้แสดงไปสู่ชาวบ้าน สำนักงานราชบัณฑิตยสภา (2558) ได้กล่าวว่าเพลงบอกนั้นประกอบด้วยคำ 2 คำ คือคำว่า “เพลง”  กับคำว่า “บอก”  เพลงหมายถึงสำเนียงขับร้อง, ทำนองดนตรี หรือชื่อการร้องแก้กัน ส่วนบอกหมายถึงพูดให้รู้หรือเล่าให้ฟัง เพราะฉะนั้นเพลงบอกเพลงเล่าเรื่องหรือเล่าเป็นเพลง,พูดเป็นเพลง เพลงบอกเป็นเพลงพื้นบ้านที่ได้รับความนิยมสูงสุดและมีการแพร่กระจายทั่วทั้ง 14 จังหวัดภาคใต้ ตลอดไปจนถึงคนไทยในประเทศมาเลเซีย จังหวัดนครศรีธรรมราชได้ชื่อว่าเป็นจังหวัดที่มีนักเล่นเพลงบอกมากที่สุด ทั้งในอดีตและปัจจุบัน จนได้รับสมญานามว่าเมืองเพลงบอก นอกจากมีนักเล่นเพลงบอกเป็นจำนวนมากแล้ว นักเล่นเพลงบอกที่มีชื่อเสียงโด่งดังเป็นที่รู้จัก และได้รับความนิยมชมชอบว่ามีฝีปากคมคายเป็นที่ดีเยี่ยมส่วนใหญ่มีภูมิลำเนาอยู่ที่จังหวัดนครศรีธรรมราช  เพลงบอกเป็นการละเล่นประเภทการขับร้องที่ต้องใช้สำเนียงภาษาถิ่นใต้ในการร้องบท ตามคำบอกเล่าของคนเฒ่าคนแก่ได้เล่าว่าเพลงบอกนั้นมีมานานแล้ว โดยนักวิชาการและผู้สนใจศึกษาค้นคว้าสืบหาประวัติความเป็นมาของเพลงบอกต่างมีข้อสันนิษฐานตรงกันว่า มีการเล่นเพลงบอกอย่างแพร่หลายในนครศรีธรรมราชมานานแล้ว ประมาณ