เทริด : ศิราภรณ์ของโนรา

เทริด เครื่องประดับศีรษะโนรา ลักษณะคล้ายมงกุฎหรือชฎา ถ้าเป็นเทริดที่เข้าพิธีแล้วจะมีด้ายมงคลตกแต่งประดับไว้ด้วย

เทริด : ศิราภรณ์ของโนรา Read More »

เครื่องแต่งกายและเครื่องประดับประจำถิ่น การละเล่นและการแสดง ศิลปินพื้นบ้าน, , ,

เจดีย์หกหว้า : เครื่องหมายแทนความกตัญญู ความเชื่อ และความศรัทธาที่ผูกพันอยู่กับสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช

เจดีย์หกหว้าหรือเจดีย์ดำ เป็นเจดีย์หินแบบจีน มีความเชื่อกันว่าเจดีย์แห่งนี้เป็นเจดีย์ที่บรรจุพระบรมอัฐิของสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช ต่อมาได้มีการสร้างพระบรมราชานุสาวรีย์สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราชประดิษฐานไว้ที่หน้าเจดีย์หกหว้านี้

เจดีย์หกหว้า : เครื่องหมายแทนความกตัญญู ความเชื่อ และความศรัทธาที่ผูกพันอยู่กับสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช Read More »

ศาสนสถาน บุคคลสำคัญ ประวัติท้องถิ่น โบราณสถานและโบราณวัตถุ, , , , , , , , , , ,

ขนมกรอก ขนมในประเพณีให้ทานไฟนครศรีธรรมราช

“ขนมกรอก”  เชื่อกันว่าเป็นขนมในประเพณีให้ทานไฟที่สืบทอดมาจากขนมเบื้อง  หรือ ขนมกุมมาส ของเศรษฐีโกสิยะ ทำถวายพระสงฆ์ ณ วัดเชตวันมหาวิหาร ในสมัยพุทธกาล

ขนมกรอก ขนมในประเพณีให้ทานไฟนครศรีธรรมราช Read More »

อาหารและขนม ประเพณีและเทศกาล ศาสนาและความเชื่อ, , , , ,

พราหมณ์ : ศาสนสถานในเมืองนครศรีธรรมราช

พราหมณ์ในนครศรีธรรมราชมีมาตั้งแต่อาณาจักรตามพรลิงค์ มีโบราณสถานเป็นหลักฐาน หอพระอิศวร หอพระนารายณ์ โบสถ์พราหมณ์ เสาชิงช้า ฐานพระสยมภูวนาถ

พราหมณ์ : ศาสนสถานในเมืองนครศรีธรรมราช Read More »

ศาสนสถาน ศาสนาและความเชื่อ โบราณสถานและโบราณวัตถุ, , , , , , ,

วิหารทับเกษตร ระเบียงรอบฐานพระบรมธาตุเจดีย์

เมื่อเข้าไปในพื้นที่ภายในวิหารคด (หรือวิหารพระด้าน) ของวัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร นอกจากจะเห็นองค์พระบรมธาตุเจดีย์และเจดีย์บริวารที่เรียงรายอยู่นับร้อยองค์แล้ว ยังมีสิ่งสะดุดตาอีกสิ่งหนึ่งก็คือ ระเบียงรอบฐานพระบรมธาตุเจดีย์ ซึ่งมุงด้วยกระเบื้องดินเผาสีแดง ระเบียงหรือวิหารนี้จึงเรียกกันว่า “วิหารทับเกษตร” หรือ “ระเบียงตีนธาตุ” (เครือข่ายการท่องเที่ยววัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร นครศรีธรรมราช, 2015) วิหารทับเกษตร หรือเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า พระระเบียงตีนธาตุ เป็นระเบียงหรือวิหารที่อยู่โดยรอบฐานองค์พระบรมธาตุเจดีย์ คําว่า “ทับเกษตร” เป็นศัพท์ทางสถาปัตยกรรม หมายถึงผิวพื้นบริเวณที่ใช้เป็นที่ตั้งพระพุทธรูปหรือนาบบนฐานพระ หรือเรือนซึ่งเป็นขอบเขต ซึ่งได้แก่ระเบียงคดวิหารคด ด้วยเหตุนี้วิหารทับเกษตรจึงได้ชื่อตามหน้าที่ก็คือวิหารคด ซึ่งเป็นวิหารแสดงขอบเขตของพระบรมธาตุเจดีย์ (วิเชียร ณ นคร และคณะ, 2521, น. 455-456) วิหารทับเกษตรมีขนาดดังนี้ คือยาวเท่ากันทั้ง ๔ ด้าน ด้านละ ๑๘ วา ๑ ศอก ๑๕ นิ้ว และกว้างก็เท่ากันทั้ง ๔ ด้าน ด้านละ ๒ วา ในวิหารนี้มีพระพุทธรูปปูนปั้นและสําริดเรียงรายเป็นระเบียบเต็มไปหมดทั้ง ๔ ด้าน กล่าวคือ              ด้านทิศเหนือ

วิหารทับเกษตร ระเบียงรอบฐานพระบรมธาตุเจดีย์ Read More »

แหล่งท่องเที่ยว ศาสนสถาน ศาสนาและความเชื่อ โบราณสถานและโบราณวัตถุ, , ,

สาละลังกา : คือต้นสาละตามความเชื่อในพุทธประวัติหรือไม่?

ต้นสาละ เป็นต้นไม้ที่มีความเกี่ยวข้องกับสถานที่ประสูติ ตรัสรู้ และปรินิพพานของพระพุทธเจ้า แต่ต้นสาละที่กล่าวถึงในเรื่องนี้ คือต้นสาละลังกา เพราะมีประวัติอันยาวนานที่มาจากศรีลังกานั่นเอง จึงเป็นที่มาของชื่อสาละลังกา หรือมีชื่อเรียกอีกชื่อคือลูกปืนใหญ่ (ปิยรัษฎ์ เจริญทรัพย์, 2553) ชาวศรีลังกาถือว่าสาละเป็นไม้มงคลเพราะดอกสวยและมีกลิ่นหอม จึงนิยมนำไปถวายพระ มักปลูกในบริเวณวัดและปลูกเป็นไม้ประดับทั่วไปในประเทศเขตร้อน สาละลังกาไม่ใช่ต้นสาละในพุทธประวัติคนทั่วไปเข้าใจผิดด้วยชื่อสาละเหมือนกัน

สาละลังกา : คือต้นสาละตามความเชื่อในพุทธประวัติหรือไม่? Read More »

ต้นไม้และดอกไม้ ศาสนาและความเชื่อ

พระบฏ : ภาพเขียนบนผืนผ้า

พระบฏใช้ผ้าขาว ความยาวของผ้าอย่างน้อย 80 เมตร เขียนภาพตามแนวนอน ภาพเขียนบนผ้าพระบฏ ภาพเขียนเกี่ยวกับ พระพุทธเจ้า พุทธประวัติหรือทศชาติชาดก คําสอนคติธรรมของพระพุทธเจ้า รูปพระพุทธเจ้า

พระบฏ : ภาพเขียนบนผืนผ้า Read More »

ศิลปหัตถกรรมประจำถิ่น ศาสนาและความเชื่อ, , , ,

ร้านน้ำชา : สภาของมิตรที่สะท้อนชีวิตความเป็นอยู่ของชุมชน

การดื่มน้ำชา หรือทานอาหารในร้านน้ำชา เป็นเรื่องรอง  การได้พูดคุยกับคนถูกคอ ได้พูดเรื่องถูกใจ ได้ฟังเรื่องที่ชอบ เท่ากับเป็นการพักผ่อนหย่อนใจ

ร้านน้ำชา : สภาของมิตรที่สะท้อนชีวิตความเป็นอยู่ของชุมชน Read More »

วิถีชีวิตและภูมิปัญญา, , ,

พระเจ้าศรีธรรมโศกราช ปฐมกษัตริย์เมืองนครศรีธรรมราช

พระเจ้าศรีธรรมาโศกราช เป็นกษัตริย์ปกครองเมืองนครศรีธรรมราชโบราณในสมัยที่ยังเรียกว่า “ตามพรลิงค์” พระองค์เป็นปฐมกษัตริย์ของราชวงศ์ศรีธรรมาโศกราช หรือราชวงศ์ปัทมวงศ์ ซึ่งเป็นราชวงศ์หนึ่ง ของสยามประเทศที่เคยมีอำนาจปกครอง อาณาจักรศรีธรรมาราช ซึ่งปกครองเมืองใหญ่ต่าง ๆ ในคาบสมุทรมลายู จำนวน 12 เมือง เรียกว่า เมืองสิบสองนักษัตร เมื่อสมัยสุโขทัยเรืองอำนาจ เป็นอาณาจักรไทยทางภาคเหนือและภาคกลาง อาณาจักรศรีธรรมาราช ก็มีอำนาจรุ่งเรืองทางภาคใต้ อาณาจักรศรีธรรมาราชเป็นมิตรที่ดีต่ออาณาจักรสุโขทัย มีการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมโดยเฉพาะพระพุทธศาสนา มีการส่งพระสงฆ์ไปยังอาณาจักรสุโขทัย เพื่อเผยแพร่พระพุทธศาสนา ปรากฏหลักฐานเป็นที่แน่ชัดว่า อาณาจักรศรีธรรมาราชยอมเข้าร่วมเป็นส่วนหนึ่งกับอาณาจักรกรุงศรีอยุธยา ในสมัยราชวงศ์สุพรรณภูมิ ที่มีราชธานีกรุงอโยธยาศรีรามเทพนคร เริ่มสถาปนาราชวงศ์ พ.ศ. 1913 – 1931, 1952 – 2112 ราชวงศ์สุโขทัย พ.ศ. 2112 – อาณาจักรนครศรีธรรมาราช สมัยราชวงศ์ศรีธรรมาโศกราชิที่มีพระเจ้าศรีธรรมาโศกราช เป็นพระมหากษัตริย์ หลังทรงประกาศเอกราชจากอาณาจักรศรีวิชัยใน พ.ศ. 1773 ทรงสถาปนาเมืองหลวงแห่งใหม่แทนกรุงตามพรลิงก์ (เมืองพระเวียง) คือ นครศรีธรรมราชมหานคร ใน พ.ศ. 1830 อาณาจักรตามพรลิงค์ จากตำนานเมืองนครศรีธรรมราชกล่าวว่า

พระเจ้าศรีธรรมโศกราช ปฐมกษัตริย์เมืองนครศรีธรรมราช Read More »

บุคคลสำคัญ ประวัติท้องถิ่น ภูมิประเทศ ศาสนาและความเชื่อ

ข้าวมันแกง : วัฒนธรรมอาหารร่วมสมัยบนคาบสมุทรมลายู

ข้าวมันแกง อาหารเช้าคู่ร้านน้ำชาของคนคอน มีหลายแกงแล้วแต่ร้านและพื้นที่ รสชาติ สี กลิ่นและแกงแตกต่างกันไม่มาก กินได้ทั้งวัน

ข้าวมันแกง : วัฒนธรรมอาหารร่วมสมัยบนคาบสมุทรมลายู Read More »

อาหารและขนม วิถีชีวิตและภูมิปัญญา, , , , , , , ,
Scroll to Top