คลองท่าแพ กับประวัติศาสตร์อันยาวนาน

ความเป็นมาของคลองท่าแพ “บ้านท่าแพ” มาจากสภาพภูมิประเทศ ซึ่งเป็นท่าน้ำขนาดใหญ่ มีแพและเรือมาจอดเทียบท่าค้าขายแลกเปลี่ยนสินค้ากันอย่างกว้างขวางและต่อเนื่อง จึงเรียกว่า “ท่าแพ” ชุมชนท่าแพ ตั้งอยู่ตำบลปากพูน อ.เมือง นครศรีธรรมราช ห่างจากตัวเมืองนครศรีธรรมราชไปทางทิศเหนือเพียง 9 กิโลเมตร มีชัยภูมิเป็นเมืองอกแตก เนื่องจากตัวชุมชนเป็นจุดที่คลอง 3 สาย ได้แก่ คลองคอน คลองสันหยู และคลองน้ำแคบ ไหลมาบรรจบกันเป็นคลองท่าแพ ซึ่งจะไหลคดเคี้ยวลงไปสู่อ่าวไทย ลำน้ำคลองท่าแพ ชาวบ้านเชื่อว่าเป็นเส้นทางที่คดเคี้ยวถึง 32 โค้ง นายวุฒิ ถาวรพราหมณ์ เล่าว่าบริเวณริมคลองท่าแพ (คลองปากพูน) ซึ่งมีต้นน้ำจากเทือกเขานครศรีธรรมราชในท้องที่อำเภอพรหมคีรี นับเป็นสถานีการค้าสำคัญของตำบลปากพูน คนเฒ่าคนแก่เคยเล่าให้ฟังว่า แต่เดิมบริเวณท่าน้ำมีแพและเรือจากท้องที่ต่างๆ มาชุมนุมซื้อขายแลกเปลี่ยนสินค้ากันอย่างคึกคักเป็นประจำทุกวัน เช่น จากบ้านนอกท่า บ้านพรหมโลก (อำเภอพรหมคีรี) บ้านในถุ้ง บ้านหน้าทัพ (อำเภอท่าศาลา) บ้านปากพญา บ้านท่าซัก (อำเภอเมือง) บ้านบางวำ บ้านเปียะ (อำเภอปากพนัง) เป็นต้น ทำให้คลองนี้ มีชีวิตชีวาทั้งวัน เหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์อันยาวนานของ “คลองท่าแพ” […]

คลองท่าแพ กับประวัติศาสตร์อันยาวนาน Read More »

แหล่งท่องเที่ยว ประวัติท้องถิ่น ชื่อบ้านนามเมือง ภูมิประเทศ

วิหารเขียน : จากสถานที่ฝีกเขียนหนังสือและจดจาร คัดลอก เขียนพระไตรปิฎก สู่พิพิธภัณฑ์ของวัด

วิหารเขียน พิพิธภัณฑสถานเก็บรักษาสิ่งของขนาดเล็กที่ทำด้วย ทอง เงิน นาก สร้อย แหวน ตุ้มหู กำไล เข็มขัด พระพุทธรูป ต้นไม้เงิน ต้นไม้ทอง เครื่องลายคราม ฯลฯ ซึ่งเมื่อ พ.ศ. 2480 กรมศิลปากร ได้ประกาศรับพิพิธภัณฑสถานของวัดพระมหาธาตุวรมหาวิหารนี้เป็นสาขาพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ประจำจังหวัดนครศรีธรรมราช ใช้ชื่อว่า “ศรีธรรมราชพิพิธภัณฑสถาน”

วิหารเขียน : จากสถานที่ฝีกเขียนหนังสือและจดจาร คัดลอก เขียนพระไตรปิฎก สู่พิพิธภัณฑ์ของวัด Read More »

แหล่งท่องเที่ยว ศาสนสถาน บุคคลสำคัญ โบราณสถานและโบราณวัตถุ, , ,

ประตูเยาวราช ประตูแรกที่สร้างตั้งแต่ ร.ศ. 128

ประตูเยาวราช เป็นประตูเข้าวัดพระมหาธาตุ วรมหาวิหาร อำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช  ทางด้านหน้านั้นมีอยู่ ๓ ประตู ซึ่งเป็นประตูกลางที่ตรงกับวิหารธรรมศาลา

ประตูเยาวราช ประตูแรกที่สร้างตั้งแต่ ร.ศ. 128 Read More »

ศาสนสถาน สิ่งก่อสร้างและสถานที่ สถาปัตยกรรมพื้นถิ่น ศาสนาและความเชื่อ โบราณสถานและโบราณวัตถุ,

คลองปากพยิง : จากปากน้ำถึงต้นน้ำ

คลองปากพยิง กั้นระหว่างอำเภอท่าศาลา-อำเภอเมือง นครศรีธรรมราช ต้นน้ำเกิดจากหนานระฟ้าในเขตเทือกเขาหลวง ไหลผ่านน้ำตกอ้ายเขียว อำเภอพรหมคีรี อำเภอท่าศาลาและอำเภอเมือง นครศรีธรรมราช ออกสูทะเลที่ปากน้ำปากพยิง ระหว่างทางที่ไหลผ่านพบแหล่งโบราณสถานบ้านพรหมโลก แหล่งโบราณคดีบ้านโมคลาน

คลองปากพยิง : จากปากน้ำถึงต้นน้ำ Read More »

แหล่งท่องเที่ยว ประวัติท้องถิ่น ภูมิประเทศ, , , , ,

พระพุทธสิหิงค์ พระพุทธรูปคู่บ้านคู่เมืองของชาวจังหวัดนครศรีธรรมราช

พระสิหิงค์ซึ่งประดิษฐานภายในหอพระสิหิงค์นั้น เป็นพระพุทธรูปคู่บ้านคู่เมืองนครศรีธรรมราชมาแต่โบราณ ลักษณะเป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัย ประทับนั่งขัดสมาธิเพชร หล่อด้วยสำริด หน้าตักกว้าง 32 เซนติเมตร กางกั้นด้วยฉัตรหักทองขวางทำด้วยโลหะปิดทองฉลุลาย ด้านข้างของพระสิหิงค์มีพระพุทธรูปหุ้มเงินและพระพุทธรูปหุ้มทองปางอุ้มบาตรประทับยืนข้างละ 1 องค์

พระพุทธสิหิงค์ พระพุทธรูปคู่บ้านคู่เมืองของชาวจังหวัดนครศรีธรรมราช Read More »

ประวัติท้องถิ่น ความเชื่อและประเพณี ศาสนาและความเชื่อ โบราณสถานและโบราณวัตถุ, , , ,

ดอกราชพฤกษ์ ดอกไม้ประจำนครอันสง่า แห่งพระราชาผู้ทรงธรรม

ดอกราชพฤกษ์ ดอกไม้ประจำจังหวัดนครศรีธรรมราช ซึ่งดอกราชพฤกษ์ มีความหมายว่า “ต้นไม้ของพระราชา” ละเป็นดอกไม้ประจำเทศกาลสงกรานต์ เพราะออกดอกสีเหลืองบานสะพรั่งอร่ามงามตา ในช่วงเดือนมีนาคม-เมษายน

ดอกราชพฤกษ์ ดอกไม้ประจำนครอันสง่า แห่งพระราชาผู้ทรงธรรม Read More »

พืชและพันธุ์ไม้ประจำถิ่น ต้นไม้และดอกไม้, , , , , , , , ,

วัดโมคลาน : ที่นี่มีอะไร

วัดโมคลาน ตั้งอยู่ที่ ตั้งอยู่ ณ บ้านโมคลาน หมู่ที่ 12 ตำบลโมคลาน อำเภอท่าศาลา จังหวัดนครศรีธรรมราช จากหลักฐานที่พบทั้งเทวสถาน โบราณสถาน โบราณวัตถุ สระน้ำโบราณ (สระน้ำปัจจุบันไม่มีแล้ว) ในศาสนาพราหมณ์ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความเจริญรุ่งเรืองของศาสนาพราหมณ์ลัทธิไศวนิกายในแดนนี้มาก่อน ต่อมาด้วยอิทธิพลของพุทธศาสนาที่ได้เข้ามาแพร่หลายและรุ่งเรืองในแถบนี้ ทำให้ชุมขนโมคลานเปลี่ยนมารับนับถือพุทธศาสนาไปด้วย สันนิษฐานว่าในช่วงแรกน่าจะเป็นพุทธศาสนานิกายเถรวาทหรือลัทธิหินยาน ซึ่งกำลังเจริญรุ่งเรืองอยู่ในแถบนี้ หลังจากนั้นราวปี พ.ศ. ๑๘๐๐-๑๙๐๐ สมัยอาณาจักรสุโขทัย (วัดโมคลาน https://clib.psu.ac.th/southerninfo/content/1/6521da71) แม่ชีนมเหล็ก ข้อมูลแม่ชีนมเหล็ก นางพราหมณีนาม “สมศักดิ์” เมื่อครั้งบวชในพุทธศาสนา ชื่อแม่ชีสมศักดิ์ ท่านเจ้าอาวาสเล่าว่า ตำนานของแม่ชีสมศักดิ์ ที่เกี่ยวข้องกับพระพวย มี 2 ตำนาน ได้แก่ 1. พระพวย เดิมอยู่ที่วัดโมคลานเป็นองค์ยืน มีความศักดิ์สิทธิ์มาก แม่ชีสมศักดิ์ ให้ความเคารพนับถือมาก กราบไหว้ทุกวัน เมื่อถึงเวลาแม่ชีละโลกนี้ไปแล้ว การเผาร่างของแม่ชี สังขารของแม่ชีส่วนอื่นไหม้เป็นจุลไปกับไฟ เว้นแต่นมสองเต้าไฟที่ไม่ไหม้และกลับแข็งเป็นเหล็ก ลูกหลานได้นำอัฐิไปไว้ใต้ฐานพระพวย กับ 2. พระพวยสร้างจากโลหะที่เป็นนมเหล็กของแม่ชีสมศักดิ์ ซึ่ง ดูจาก พ.ศ.

วัดโมคลาน : ที่นี่มีอะไร Read More »

ศาสนสถาน ศาสนาและความเชื่อ โบราณสถานและโบราณวัตถุ

แห่นางดาน : ประเพณีปีใหม่ของพราหมณ์เพื่อบูชาเทพบริวารทั้ง 4 ด้วยไม้กระดาน

ประเพณีแห่นางดาน เป็นการบูชาเทพบริวารในคติพราหมณ์ด้วยแผ่นไม้กระดาน กว้าง 1 ศอก สูง 4 ศอก 3 แผ่นแทนพระจันทร์และพระอาทิตย์ พระธรณี พระคงคา สมมติแทนเทพทั้ง 4 รับเสด็จพระอิศวรหรือพระศิวะ

แห่นางดาน : ประเพณีปีใหม่ของพราหมณ์เพื่อบูชาเทพบริวารทั้ง 4 ด้วยไม้กระดาน Read More »

วิถีชีวิตและภูมิปัญญา ประเพณีและเทศกาล ศาสนาและความเชื่อ, , , , ,

ต้ม ปัด เกอตูปัต : อาหารพหุวัฒนธรรมที่เมืองนครศรีธรรมราช

ตูเกอตูปัต เป็นคำเรียก ต้ม ของชาวมุสลิม นับเป็นของว่างหรือขนมในงานบุญทั้งพุทธศาสนิกชน และชาวมุสลิม สำหรับชาวมุสลิมแล้ว “เกอตูปัต” (کتوڤت, kertupat) คือ ข้าวเหนียวผัดกับน้ำกะทิ ห่อด้วยใบกะพ้อเป็นรูปสามเหลี่ยม นำไปต้มจนสุก กินเป็นอาหารว่างก็ดี หรือจะกินเป็นอาหารหลักก็ได้ มีชื่อเรียกแตกต่างกันไปตามพื้นถิ่น และด้วยความที่เมืองคอนเป็นสังคมพหุวัฒนธรรม เราจึงเห็นต้ม ปัด ในประเพณีลากพระ และตูปะ หรือเกอตูปัตในวันฮารีรายอ อาหารบนคาบสมุทรมลายู

ต้ม ปัด เกอตูปัต : อาหารพหุวัฒนธรรมที่เมืองนครศรีธรรมราช Read More »

อาหารและขนม ภาษาถิ่นใต้ ประเพณีและเทศกาล, , , ,

พระวิหารหลวง มรดกอันงดงามเคียงคู่พระบรมธาตุ นครศรีธรรมราช

พระวิหารหลวง พระวิหารหลวง เชื่อกันว่าสร้างในสมัยสุโขทัยพร้อมกับพระบรมธาตุ แต่ต่อมาได้ดัดแปลงพระวิหารหลวงเป็นอุโบสถ และใช้ประกอบพิธีสักการะบูชาพระบมธาตุร่วมกัน และยังใช้เป็นสถานที่ประกอบสังฆกรรมอย่างอุโบสถโดยทั่วไป เช่น กระทำอุโบสถของพระภิกษุสงฆ์ ประกอบพิธีกรรมวันสำคัญทางพระพุทธศาสนา เป็นต้น นอกจากนี้ยังใช้เป็นสถานที่ประกอบพระราชพิธี เช่น การแต่งตั้งเจ้าเมืองและการถือน้ำพระพิพัฒน์สัตยา เป็นต้น ประกอบพิธีสมโภชพระบรมธาตุประจำทุกๆ ปี

พระวิหารหลวง มรดกอันงดงามเคียงคู่พระบรมธาตุ นครศรีธรรมราช Read More »

แหล่งท่องเที่ยว ศาสนสถาน ประวัติท้องถิ่น โบราณสถานและโบราณวัตถุ, , , , ,
Scroll to Top